Archiwum

Tag Archives: Digital Humanities

Wiosną tego roku ukazał się numer „Czasu Kultury” w całości niemal poświęcony humanistyce cyfrowej oraz badaniom gier (digital humanities/game studies). Redakcja zwróciła się także do mnie o kilka słów na temat. Jako że minęło już sporo czasu, pozwolę sobie te moje słowa przytoczyć i tutaj, a czynię to z dwóch powodów. Po pierwsze, jako rodzaj usprawiedliwienia dla mego długiego milczenia na tym blogu – które spowodowane było z jednej strony, różnymi sprawami, które mnei od pisania tutaj odciągały, a z drugiej, moim odejściem od zagadnień, o których tutaj chciałem początkowo pisać. Po drugie zaś, zdaje się, że tylko mój głos wśród wielu – bardzo interesujących – był jakoś sceptyczny. Dlatego potraktujcie, proszę, moje poniższe słowa przede wszystkim jako zachetę do przeczytania całego numeru.

„Czas Kultury” 2/2015 (185). Wstępniak można przeczytać na stronie czasopisma, czyli :: tutaj :: Tam też można zamówić tenże numer (i inne, które polecam).

***

Mój stosunek do humanistyki cyfrowej jest ambiwalentny. Z jednej strony, jestem przekonany, że właśnie w tę stronę skierowana jest obecnie uwaga badaczy, przede wszystkim na Zachodzie, i powszechne wykorzystanie nowych technologii w badaniach mediewistycznych właściwie stało się już faktem. Edycje krytyczne online dają nieprawdopodobne możliwości prezentowania tekstu – możliwości, które wcześniej przyczyn technicznych były niemożliwe do wprowadzenia w życie (opublikowanie tekstu w transliteracji, transkrypcji, opatrzenie go komentarzami, aparatem krytycznym, metadanymi, linkami, podobiznami rękopisu lub druku, a to wszystko obudowane może być literaturą lub linkami do literatury dostępnej w bibliotekach cyfrowych, repozytoriach itd.). Z drugiej jednak strony, odnoszę wrażenie, że wszyscy żyjemy dniem dzisiejszym, że w owym zachłyśnięciu się możliwościami, które podsuwa nam sieć i narzędzia w niej dostępne, tracimy dystans i zapominamy o tak podstawowych sprawach jak wojny, śmierć, choroby, które dotykają również badaczy, nie mówiąc o upadających uczelniach (kto się będzie martwił jakąś edycją na jakimś serwerze, skoro uczelnia upada?). Problemu może nie ma, jeśli mówimy o projektach związanych np. z bezpieczeństwem państwa, które z pewnością jakoś są chronione. Ponadto badania z nauk ścisłych spotykają się z bardzo szybkim odzewem, recenzjami innych badaczy. Tymczasem w humanistyce „przyswojenie” nowego wydania tekstu, opracowania krytycznego, monografii – trwa o wiele dłużej niż w naukach ścisłych, czasem dziesiątki lat. A rozwój technologii przecież nie czeka. Za bardzo poważny problem w przypadku projektów digitalizacyjnych uważam właśnie ową niepewność i niewiedzę, jak bardzo zmieni się sieć i wymagania sprzętowe w ciągu następnych lat. Sam kilkukrotnie zetknąłem się z zeskanowanymi materiałami, które trzeba było digitalizować na nowo. A to są przecież pieniądze, czas, wysiłek. W tym wszystkim budzi też mój podświadomy niepokój fakt, że (prze)trwanie dziedzictwa kulturowego, umysłowego staje się tak bardzo uzależnione od czegoś tak niepewnego jak dostawy prądu, wynalazku, patrząc z perspektywy dziejów ludzkości, będącego w niemowlęctwie. Z jednej strony zatem – tak, jestem tym wszystkim jakoś zafascynowany, tą nową epoką Gutenberga. Z drugiej zaś strony myślę, że życie, nauka, to, co istotne – wciąż jeszcze są gdzie indziej – i odczuwam coraz większą potrzebę zupełnego wylogowania się z cyfrowego świata.

Poniżej zamieszczam informację przesłaną przez Daniela Paula O’Donnella. Z radością zauważyłem wśród wyróżnionych Polkę, Annę Sobczak z Uniwersytetu Szczecińskiego.

***

lt is with great pleasure that Global Outlook::Digital Humanities announces the winners of its first DH essay prize. http://t.co/7xhUcgfUXG The competition, which was supported by funds awarded by the University of Lethbridge and an anonymous donor, attracted 53 entries in 7 languages.

The first prize winners (in alphabetical order) are

  • Dacos, Marin (Open Edition, France). La stratégie du Sauna finlandais: Les frontières de Digital Humanities. Essai de Géographie politiqued’une communauté scientifique.
  • Gawne, Lauren (University of Melbourne, Australia). Language documentation and division: Bridging the digital divide.
  • Pue, A. Sean, Tracy K. Teal, and C. Titus Brown (Michigan State University, USA). Bioinformatic approaches to the computational analysis of Urdu poetic meter.
  • Raval, Noopur (Jawaharlal Nehru Univesity (JNU), New Delhi, India). On Wikipedia and Failure: Notes from Queering the Encyclopedia.

Second prize winners (also in alphabetical order) are

  • Arauco Dextre, Renzo (Memoragram, Lima, Peru). Memogram, un Cloud-Service Para la Memoria Colectiva.
  • Carlson, Thomas A. (Princeton University, USA). Digital Maps are still not territory: Challenges raised by Syriaca.org’s Middle Eastern places over two millenia.
  • Tomasini Maciel, Julia (University of Maryland, USA). Humanidades Digitales y traducción literaria: Latinoamérica entre el portugués y el español.
  • Portales Machado, Yasmín Silvia (Havana, Cuba). Perfil demográfico de la blogosfera hecha en Cuba en diciembre de 2012.
  • Tasovac, Toma and Natalia Ermolaev (Centre for Digital Humanities, Belgrade, Serbia). Interfacing diachrony: Rethinking lexical annotation in digital editions.

Honorable Mentions (in alphabetical order):

  • Arbuckle, Alyssa (University of Victoria, Canada). The risk of digital repatriation for indigenous groups.
  • Baryshev, Ruslan, Igor Kim, Inna Kizhner, Maxim Rumyantsev (Siberian Federal University, Russia). Digitial Humanities at Siberian Federal University.
  • Calbay, Francis Raymond (HayPinas.org, Taipei, Taiwan). User-Generated vitriol: Ethnic stereotypes in online comments on media reports of a South China Sea shooting incident.
  • Farman, Jason (University of Maryland, USA). Mapping virtual communities: The production of crisis maps and cultural imaginaries of the Diaspora.
  • Finney, Tim (Vose Seminary, Australia). How to discover textual groups.
  • Ives, Maura and Amy Earhart (Texas A&M University, USA). Establishing a digital humanities center: Vision, reality, sustainability.
  • Kaltenbrunner, Wolfgang (Leiden University, The Netherlands). Transparency strategies in digital scholarship.
  • López Villaneuva, José Manuel (Mexico). Reflexiones sobre la RedHD en México: desarrollo y alcance de la RedHD en la comunidad académica universitaria.
  • Menon, Nirmala (Indian Institute of Technology Indore, India). Multilingual digital publishing: A postcolonial Digital Humanities imperative.
  • O’Sullivan, James (Ireland). The emergence of Digital Humanities in Ireland.
  • Ouellette, Jessica (University of Massachussetts, USA). Blogging borders: Transnational feminist rhetorics and global voices.
  • Perozo Olivares, Karla (Universidad Nacional de Rosario, Venazuala). Una aproximación al desconocimiento de las masas digitales.
  • Riedel, Dagmar (Columbia University, USA). The digitization of books in Arabic script and the digital divide in Muslim societies.
  • Sandstedt, Jørgen (University of Iceland, University of Oslo, Iceland/Norway). Text-dependent automated methods in scribal hand identification.
  • Schmidt, Desmond (University of Queensland, Australia). Towards a model for the digital scholarly edition.
  • Sobczak, Anna (Uniwersytet Szczeciński, Poland). A CO Z HUMANISTAMI? – CYFROWA HUMANISTYKA JAKO LEKARSTWO NA OBECNY STAN POSTRZEGANIA HUMANISTYKI W MEDIACH ELEKTRONICZNYCH?

The committee thanks all authors for their submissions and their patience with the (longer-than-anticipated) adjudication process. The competition was extremely tight and the remaining submissions included many excellent papers that the referees singled out for special comment.

Although this exhausts the current funding, it is hoped that we will be able to repeat this competition in future years. The organisers also thank the adjudication panel for their hard work and willingness to help out.

Ostatnio działam z dużym opóźnieniem.

Poniższa publikacja zdążyła się już odbić echem w sieci i wśród osób interesujących się digital humanities. Powołuje się na nią także wspomniany wczoraj Marcin Wilkowski w skrypcie Wprowadzenie do historii cyfrowej. Wypada ją zatem odnotować i na tym blogu, choć z pozoru ma niewiele wspólnego z mediewistyką i tematami, które staram się tu poruszać lub o nich informować.

Zwrot1-212x300

Książka Zwrot cyfrowy w humanistyce jest pokonferencyjnym tomem zbierającym referaty wygłoszone na konferencji o tym samym tytule, która miała miejsce w październiku zeszłego roku w Lublinie.

Na stronie internetowej e-naukowiec, można przeczytać następujące informacje o książce:

„Prezentowana publikacja jest pierwszą w Polsce książką w całości poświęconą zjawisku humanistyki cyfrowej. […]

Nurt humanistyki cyfrowej jest obecnie dynamicznie rozwijajacym się polem badawczym. Koncepcja ta zrodziła się z idei połączenia refleksji humanistycznej z nowymi narzędziami cyfrowymi (komputer, Internet, GPS i inne), które wykorzystywane są zarówno do usprawnienia tradycyjnych badań, przetwarzania, wizualizowania, prezentowania i popularyzowania wyników badań naukowych, ale również kreują swoje własne metody i perspektywy badawcze (m.in.: analityka kulturowa, nowa nauka sieci, software studies, analiza big data).

Najważniejsze ośrodki badawcze i akademickie na całym swiecie w ciągu ostatnich lat powołały do życia instytuty zajmujące się tworzeniem cyfrowych narzędzi, opracowywaniem teorii i metodologii badań nowego paradygmatu. Wymienić tu można takie instytucje jak: Stanford University, MIT, Roy Rosenzweig Center for History and New Media, Department of Digital Humanities at King’s College London, UCL Centre for Digital Humanities.

W naszy kraju również zaobserwować można liczne działania i wydarzenia promujące “digital humanities”. W przeważającej większości są to jednak inicjatywy podejmowane przez zrzeszenia pozaakademickie, takie jak medialaby, THATCampy, hackerspace czy specjalistyczne portale i fundacje.

[…]

Zwrot cyfrowy w humanistyce daje okazję zapoznania się z głównymi nurtami polskiej “digital humanities” i partycypowania w narodzinach nowej, niezwykle obiecującej refleksji badawczej. Mamy nadziej, że nasza publikacja przyczyni się do rozwoju na gruncie polskim dyskursu humanistyki cyfrowej, który już od kilku lat prężnie rozwija się w najlepszych ośrodkach badawczych świata.”

Zwrot cyfrowy w humanistyce, Red. Andrzej Radomski i Radosław Bomba, Lublin 2013. ISBN: 978-83-233-3293-0

Książka została wydana na otwartej licencji Creative Commons i jest bezpłatnie dostępna do pobrania w trzech formatach (pdf, ePUB, MOBI) na stronie :: e-naukowiec :: Wszystkie informacje za tą właśnie stroną.

Na stronie Digital Humanities à l’IHA Marjorie Burghart opublikowała post, w którym omawia trzy kasty dyscypliny, która ostatnio przeżywa bujny rozkwit i budzi spore zainteresowanie (a także burzliwe dyskusje) wśród wielu badaczy zafascynowanych możliwościami, jakie dają nowe technologie, a także forsujących tezę, iż kultura cyfrowa, humanistyka w sieci, rządzi się innymi prawami, a Digital Humanities powinny zyskać status odrebnej dyscypliny naukowej.

Marjorie Burghart świadomie odwołuje się do trójdzielnego, słynnego podziału wprowadzonego do dyskursu naukowego przez Georgesa Duby’ego: oratores, bellatores, laboratores, czyli ci, którzy się modlą (kapłani), ci, którzy walczą (wojownicy, rycerze) oraz ci, którzy pracują (od czarnej roboty 😉 ).

Według Burghart kastę robotników reprezentują obecnie osoby odpowiedzialne za techniczne aspekty pracy naukowej w sieci (ludzie od IT, ci, którzy są obyci np. z kodowaniem tekstów, możliwościami rzeczywistymi, które dają nowe technologie). Kastę wojowników reprezentują ci, którzy walczą (na niwie intelektualnej i politycznej) o nadanie Digital Humanities statusu odrębnej dyscypliny naukowej, a także bronią tej dyscypliny przed atakami osób jej niechętnych. Kastę kapłanów zaś tworzą osoby, które Burghart dowcipnie określa mianem „wierzący, lecz niepraktykujący”. To osoby, które interesują się i entuzjastycznie podchodzą do zagadnień DH, lecz w rzeczywistości niewiele mają wspólnego z jakimkolwiek aspektem praktycznym. Jak słusznie zauważa Burghart, ta kasta sporo zyskuje na promowaniu i podpieraniu się DH w swojej akademickiej karierze.

Polecam ten tekst gorąco. Również dlatego, że Marjorie Burghart jest zarówno „praktykującą” mediewistką, jak i specjalistką wysokiej klasy od technicznych aspektów wykorzystywania nowych technologii m.in. w wydawaniu tekstów średniowiecznych online.

Post Marjorie Burghart w języku angielskim: The Three Orders or Digital Humanities Imagined #dhiha5

Ten sam post w języku francuskim: Les Trois Ordres ou l’Imaginaire des Digital Humanities #dhiha5

Autorka zaprasza do komentowania i dyskusji.

W dniach 2-6 lipca 2012 odbędzie się w Oksfordzie Letnia Szkoła w ramach cyfrowej humanistyki(Digital.Humanities@Oxford Summer School (DHOXSS).

W czasie spotkań zaplanowanych na pięć dni uczestnicy wezmą udział w następujących warsztatach:

1. Wprowadzenie do XML oraz TEI.

2. Praca z tekstami w TEI (dla zaawansowanych).

3. Wprowadzenie do narzędzi cyfrowych w humanistyce.

4. Humanistyczna sieć danych: publikowanie, linkowanie, wyszukiwanie oraz wizualizacje w ramach Semantic Web.

Więcej infromacji o warsztatach dostępnych jest tutaj.

%d blogerów lubi to: